Burada ele alacak olduğum “Flash’ta Metinlerle Çalışmak”  konusunu elimden geldiği kadar ayrıntılı ve basit anlatmaya çalışacağım. Bugüne kadar hiç Flash programını açmamış olan ve ilk defa programı açtığında karşısına gelen ekrandaki araçların hangisinin ne işe yaradığını bilmeyen bir kişiyi düşünerek anlatacağım.

Not 1: Bu derste Flash CS4 dikkate alınmıştır.

Not 2: Parantez içinde verilen harfler ilgili işlemlerin kısa yol tuşlarıdır.

Not 3: Çalışmalarınızın önizlemesini görmek sitediğinizde üst menüden Control > Test Movie’yi veya CTRL + Enter kısayol tuşlarını kullanabilirsiniz.

Corel, Photoshop, Illustrator vb. programlarda olduğu gibi Flash programında da metinlerle çalışmak çeşitli işlemler yapmak mümkündür. Aslında bu özellikler progrmalrın ortak yönleridir.

İnsanlar hayatta kendilerini iki şekilde ifade ederler. Birincisi “hal ve davranışlar yani mimikler” ikincisi ise “sözler”. İşte programlar da insanlar gibi. Daha doğrusu insanlar programları kendi duygularını, ifadelerini anlatabilecekleri şekilde tasarlıyorlar. Neden her geçen gün yeni programlar ve programların yeni sürümleri çıkıyor dersiniz? Çünkü insanlar her geçen gün kendilerini daha iyi tanıyor, bilgileri artıyor, bilgi birikimi doğrultusunda hareket alanları genişliyor ve aynı ölçüde programları da kendi hareket ölçüleri derecesinde geliştirmeye çalışıyorlar. Hatta insanlar yapamadıkları, hayal kurdukları şeyleri programlara yaptırıyorlar. Kısacası insanların bilgileri, imkânları, yetenekleri arttıkça hayal güçleri genişledikçe yeni yeni sürümlerle hatta yeni yeni programlarla karşılaşacağız.

Bu yazımızda Flash programında metinlerle nasıl çalışacağımızı, neler yapabileceğimizi ele alacağız. Flash yaparken herhangi bir efekt, aminasyon, ifade kullanmak için resimlerden, çeşitli nesnelerden faydalanırız. Bunlar bize yeterli gelmez ve bunların yanında gerektiğinde açıklamalar da yapmak isteriz. Mesela ekrandan herhangi bir ürün resmi geçerken üzerindeki % 50 indirim yazısı dikkatimizi çeker. Bu ve buna benzer örnekleri artıramak mümkündür.

Burada ele alacak olduğum “Flash’ta Metinlerle Çalışmak”  konusunu elimden geldiği kadar ayrıntılı ve basit anlatmaya çalışacağım. Bugüne kadar hiç Flash programını açmamış olan ve ilk defa programı açtığında karşısına gelen ekrandaki araçların hangisinin ne işe yaradığını bilmeyen bir kişiyi düşünerek anlatacağım.

Peki, neler öğreneceğiz:

1. Metin aracını seçmek ve bir metin kutusu oluşturmak,

2. Metin yazmak,

3. Metin kutusunu boyutlandırmak,

4. Yazı tipi ve renk seçimi yapmak,

5. Yazı boyutunu değiştirmek,

6. Metni hizalamak,

7. Metin yumuşatma ayarları,

8. Metne web linki vermek,

9. Metne e-mail linki vermek

10. Metinlerde gömülü veya yerel font kullanmak

11. Metin türleri: Static text, Dynamic text, Input Text

1. Metin aracını seçmek ve bir metin kutusu oluşturmak

Boş bir Flash sayfası açalım ve ekrana dikkatle bakalım. Ekranınızın sağ veya sol tarafında Flash araç çubuğunu ve özellikler (Properties) penceresini göreceksiniz. Burada bizim için önemli olan ve devamlı açık kalması gereken pencerelerden biri “Araç Çubuğu” (Tools), diğeri de “Özellikler” (Properties) penceresidir. Eğer bu pencereler görünmüyorsa ne yapacaksınız?  Araç çubuğunu açıp kapatmak için ekranımızın üst menüsünden Windows > Tools yolunu veya klavyemizin CTRL + F2 tuşlarını kullanabiliriz.

            Aynı şekilde Özellikler penceresini açıp kapatmak için yine üst menüden Windows > Properties yolunu veya CTRL + F3 kısa yol tuşlarımı kullanabiliriz.

Araç çubuğuna dikkatle baktığınızda bir “T” harfinin olduğunu göreceksiniz. Bu bizim Metin yazma (Text tool”  aracımızdır. Yani yazı yazmak için faremizle metin aracına tıklamamız gerekir veya klavyemizin sadece “T” tuşuna tıklayarak bu seçimi yapmış oluruz. Araç çubuğuna dikkat ederseniz seçimini yapmış olduğumuz araç hangisi ise o koyu renktedir. Hangi araç işaretli ise elimizde o araç var demektir. Ayrıca seçtiğiniz araca göre Özellikler penceresinin de değiştiğini göreceksiniz.

2. Metin yazmak

Metin aracını seçtikten sonra ekranda istediğimiz yere tıklayabilir, istediğimiz metni yazabiliriz.

3. Metin kutusunu boyutlandırmak,

Metni yazdığınızda metin kutusunun da uzayıp gittiğini göreceksiniz. Metin kutusunun sağ üst köşesinde küçük bir daire işareti mevcut.

Bu işaret metin yazıldıkça kutunun da otomatik olarak uzayıp gittiğini gözterir. Eğer biz belli bir alana yazmak istiyorsak, yani uzayıp gitmesi yerine birkaç satır alt alta olmasını istiyorsak köşedeki daireyi tıklayıp sağa sola çekerek metin kutusunu istediğimiz gibi boyutlandırabiliriz. Metin kutusunu boyutlandırdığınızda sağ üst köşedeki dairenin şimdi bir kareye dönüştüğünü göreceksiniz.

Artık yazı yazdıkça kutu yana doğru değil aşağıya doğru uzayacaktır. Ayrıca eğer metin kutusunu sağa, sola, aşağı, yukarı taşımak istiyorsak araç çubuğundan Seçim aracını (Selection tool) (V) seçip metnimizi faremizle tutarak istediğimiz tarafa taşıyabiliriz.

4. Yazı tipi ve renk seçimi yapmak

Ekrana yazdığımız metnin yazı tipini ve rengini değiştirmek için Özellikler (CTRL + F3) penceresini kullanacağız.

Özellikler penceresinde bizi birçok özellik bekliyor. Burada Position and size, Character, Paragraph, Options, Filters özellikleri yer almaktadır. Ancak biz yazı tipi ve renk seçimi için CHARACTER (Karakter) bölümünü kullanacağız.

Metnimizin yazı tipini değiştirmek için Characters bölümündeki Family alanından stediğimiz yazı tipini seçebiliriz.

Ayrıca Style bölümünden seçtiğimiz yazı tipine kalınlık, italik vb. özellikler katabiliriz.

Renk seçimi için ise yazımızın tamamını veya resn vermek sitediğimiz kelimeleri seçerek CHARACTERS alanındaki Color bölümünden istediğimiz rengi seçebiliriz.

5. Yazı boyutunu değiştirmek

Metnimizin boyutunu değiştirmek için ise yine aynı pencerede Size (boyut) özelliğini kullanacağız. Buraya tıklayarak yazı boyutunu istediğimiz gibi ayarlayabiliriz. Yazı boyutunu ayarlamak için, faremizi Size alanına tıklayarak elle istediğimiz boyutu yazabiliriz.

Bu işlemi faremizi Size alanına tıklayarak faremizden ellimizi almadan sağa sola çekerek de aynı işlemi yapabiliriz. Farenizi sağa çekerken yazı boyutunun arttığını, sola çekerken ise azaldığını göreceksiniz.

6. Metni sağa, sola, ortaya veya iki yana yaslamak

Metnimizi hizalamak için ise Özellikler (Properties) penceresindeki PARAGRAPH bölümünü kullanacağız.

Bu alanda metni ssola yasla (Align left), metni sağa yasla (Align right), metni ortala (Align center)  ve metni iki yana yasla (Justify) özellikleri bulunmaktadır. Bu özelliklerden istediğimizi kullanarak metnimizi istediğimiz şekilde ayarlayabiliriz.

7. Metin yumuşatma ayarları

Flash programı metinimize sadece renk, boyut vermekle yeterli kalmıyor. Ayrıca metminizi yumuşatma, keskinleştirme vb. özellikler de katmamızı sağlıyor. Bu ayarlar için yine Özellikler penceresindeki CHARACTER bölümünü kullanacağız. Bu bölümde Anti-Alias alanı mevcuttur.  

*Antialias for readability (okunabilirlik için yumuşatma)

*Anti-alias for animation (animasyon için yumuşatma)

*Custom anti-alias (özel yumuşatma)

*Bitmap text (yumuşatma yapılmaz)

Yukarıdaki özelliklerden kullanmak istediğimizi seçerek yoladevam edebiliriz. Buradaki özellikler normal boyutlarda pek farkedilmez ancak yazı boyutları küçültülüp büyültüldüğünde farklar belirginleşir. Dolayısı ile eğer yazılarımızı animasyon için kullanıyorsak “Anti-alias for animation”, yazılarımızı okunması için kullanıyorsak “Antialias for readability” özelliğini kullanmalıyız. Eğer yumuşatma derecelerini kendiniz ayarlamak istiyorsanız “Custom anti-alias” özelliğini kullanın. Eğer yazılarımızda “Bitmap text” özelliğini kullanırsak yazılarımızın yumuşatma özelliği ortadan kalkacak ve aynı zamanda yazımız vektörel bir özelliğe de sahip olmayacaktır.

8. Metne web bağlantısı (link) vermek

Bu işlem için Properties (Özelllikler) penceresindeki “OPTIONS” bölümünü kullanacağız.

Metnimizin tamamına veya herhangi bir bölümüne bir web bağlantısı vermek istiyorlak metnimizin tamamını veya istediğimiz bir bölümü seçiyoruz ve Options bölümündeki Link kutusuna istediğimiz sitenin adresini yazıyoruz. Ben http://www.kerimsarigul.com yazdım.

Buraya web adresini yazdığımızda altta “Target” alanının aktif hale geldiğini göreceksiniz.

Buradaki terimler ve özellikleri:

_blank = Bağlantımızı yeni pencerede açar,

_parent = Bağlantıyı başka bir frame'de açar.

_self = Link eğer bir Frame’de ise yeni sayfa bu Frame'de açılır. Eğer sayfamızda başka frame yoksa aynı sayfada açılır.

_top = Bağlantımızı ana pencerede açar (en dıştaki frame'in değişmesini sağlayarak tüm frame'lerin yerini alan tek bir sayfada açılmasını sağlar). Yani top en üst pencere, Browser'ın kendisidir. Kısacası farklı frameler kullanmadı isek _parent, _self ve _top bağlantıyı aynı pencerede açar.

Ctrl + Enter kısa yol tuşu ile önizleme yaparak bağlantının çalışıp çalışmadığını inceleyebilirsiniz.

9. Metne e-mail linki vermek

Mail linki vermek istediğimiz metni veya kelimeyi seçtikten sonra Options bölümündeki Link kutusuna “mailto:mailadresi@siteadi.com” şeklinde yazıyoruz. Kişi o alana tıkladığında geçerli mail programı açılacaktır ve oradaki yazmış olduğumuz adrese mail göndermesi için hazır olacaktır. Yani mail adresi Kime: kısmına otomatik olarak eklenecektir.

10. Metinlerde gömülü veya yerel font kullanmak

Eğer kullandığımız metin kullanıcının bilgisayarındaki fontlar aracılığı ile çalışsın istiyorsak

CHARACTER bölümündeki anti-alias kısmından “Use Device Fonts” özellliğini kullanmalıyız.

Bu alan, özellikle çok yazı kullanarak flash uygulaması yapanlar için önemlidir. Flash içerisinde kullandığımız yazılar normal olarak flash swf dosyasında saklanır. Dolayısı ile bu dosyalar büyük boyutlardadır. Biz metinde istediğimiz yazı tipini (font) kullanabiliriz, bir başka kişi bu sayfayı kendi bilgisayarında açtığında kullandığımız yazı tipi (font) o kişinin bilgisayarında olmasa bile yazılarımız bizim seçtiğimiz yazı tipinde açılacaktır. Yani yazı tipi swf dosyamızın içerisinde gömülü şekildedir.

Benim yerel font diye adlandırdığım özellikte ise (Use device fonts) yazı tipleri yani fontlar swf dosyası içerisinde saklanmaz. Herhangi bir kişi bizim flash sayfamızı açtığında kendi bilgisayarındaki fontlar kullanılır.  Use device fonts özelliğini kullandığımızda, flash dosyamızın içerisine bizim fontlarımız gömülmediği için, kişinin kendi bilgisayarından açılıyor olduğu için flash dosyamızın boyutu da çok küçük olacaktır. Bu özellik çok metin kullananlar için büyük bir avantajdır, ancak burada da dikkat edilmesi gereken önemli bir husus mevcuttur. Eğer ben bilgisayarında var olan özel bir yazı tipini (font) kullanırsam, başka bir kişi bu dosyayı kendi bilgisayarında açarsa ve kullanmış olduğum yazı tipi o kişinin bilgisayarında yoksa görüntü benim kaydettiğim şekilde olmayacaktır. Yani benim kullandığım özel fontlar karşı tarafta görünmeyecektir. Dolayısı ile eğer dosya boyutunun küçük olmasını istiyorsak ve bunun için “Use device font” özelliğini kullanıyorsak tüm bilgisayarlarda mevcut olan Arial, Times New Roman vb. fontları kullanmalıyız. Eğer özel fontlar kullanıyorsak veya özel olmasa bile dosyamız çok büyük değilse “Use device font” özelliği yerine diğer özellikleri kullanmalıyız. O alandaki diğer ayarların özelliklerinden yukarıda bahsetmiştim.

11. Metin türleri: Static text, Dynamic text, Input Text

Flash programının "Static Text, Dynamic Text ve Input Text olmak üzere üç farklı metin türü vardır. Properties (Özelikler) penceresinin en üst kısmında bu ayarları görebiliriz.

Static Text türü durağan metinler yazmak için kullanılır. Standart olarak normal flash çalışmalarında bu özellik kullanılır.  

Dynamic Text ise bir değişken adı olan ve kendisine değer gönderilebilen metin türüdür. Örnek olarak; bazı sitelerde “Şu kadar dakikadır sitedesiniz” yazısı görürsünüz ve eğer o site flash ise kaş dakikadır sitede olduğunuzu gösteren alan Dinamik özeliğe sahiptir. Yine bazı sitelerde dijital flash saatler görürsünüz. Burada saati gösteren alan dinamiktir, yani sizin gilgisayarınızda saat kaçsa onu alarak orada gösterir, bir başka kişi başka bir ülkeden aynı sayfaya girdiğinde kendi bilgisayarında saat kaçsa onu görür. Yani bu alan değişkenlik özelliğine sahiptir.

Input Text ise daha çok form hazırlanmasında kullanılan ve veri girişi için uygulanan metin türüdür. Herhangi bir sayfada Adınız, Soyadınız vb. sorularının karşısındaki doldurmamız için konan kutular bu özelliktedir.

Faydalı olması dileğiyle…

Kerim Sarıgül

www.kerimsarigul.com

Bu yazı ayrıca sanalkurs.net E-Dergi’nin 10. sayısında yayınlanmıştır.

Sanalkurs E-Dergi 10. sayısını indirmek için tıklayınız…

Sanalkurs E-Dergi 10. sayısını internetten okumak için tıklayınız…

Sanalkurs E-Dergi 10. Sayı içeriği:
Bu ayki sayıda Yıldız Savaşları'nın babası George Lucas'la Lucas Film Stüdyolarında ve Amerika'da pek çok film stüdyosunda çeşitli projelerde yer almış olan başarılı bir ismi konuk ediyoruz: Muzaffer Korkut. 3D Dünyanın Merkezine Seyahat, Clone Wars ve Kelebek Etkisi 2 gibi meşhur filmlerdeki çalışmalarıyla öne çıkıyor. Gerek bizim, gerekse kendisinin yoğunluğu nedeniyle biraz geciktik. Ancak çok ses getirecek bir röportaj olacağını düşünüyoruz.

DERSLER (TUTORIALS)
- Bizden Haberler
- Illustrator: Bir Logonun Anatomisi - ZİYA KAHRAMAN
- Fireworks: Flash Web Albümleri Yapın - SİRACEDDİN EL
- Flash: Flash’ta Metinlerle Çalışmak - KERİM SARIGÜL
- JQuery: Mouse Over/Out Efekti - OĞUZCAN ŞAHİN
- 3D Studio Max: Kamerada Flu Tekniği - MEHMET AKÇA
- Röportaj: Muzaffer Korkut
- Mac OS X’te Performans Artırmak - FERİT KIRIKÇI
- Windows 7 Nedir, Ne Değildir? - SEVAL DALGIÇ
- Facebook’tan Video Nasıl İndirilir? - ZEYNEP SEYMEN
- PHP & Ms SQL Server 2008 - HAKAN DAMAR
- ASP ile Ziyaretçi Defteri Yapalım - GÖKHAN HALİMOĞLU
- Tarihten Günümüze Fotoğraf - 2 - COŞKUN PINARBAŞI

ÇALIŞMALAR (WORKS):
Abdullah Tekin, Ahmet Apaydın, Aslı Karabudak, Cem Karakız Coşkun Pınarbaşı, Gökhan Demir Gürkan Demirkol, M. Ali Yazkan Metin İslam, Necati Tekin, Ömer Ayar, Özgür Akın, Sedat Kurtuluş, Soner Demirsoy Tayfun Öztürk, Ufuk Yıldırım, Vejdi Subari, Ziya Kahraman